Rondo pilota Karola Pniaka

Dnia 26 listopada 2020 13:00 Ewa Sidełko-Paleczny napisała:
Proszę o akceptację tablicy na rondo.
Przed chwilą radni jednogłośnie podjęli uchwałę o nadaniu nazwy “Rondo pilota Karola Pniaka” w Pieczyskach

KAPITAN, MAJOR CZY PUŁKOWNIK PNIAK?

– W naszych zbiorach mamy specjalne miejsce, które nazywamy Mityczną Skrzynią – mówi Krzysztof Mroczkowski  dyrektor Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie –  Trafiają tam kolejne domniemane poszlaki prowadzące do Bursztynowych Komnat czy szczęśliwym trafem znalezione miejsca ukrycia bądź zatopienia wojennej machinerii.Na tę listę legend już wpisywał zapowiedziane przez Grzegorza Tuckiego i rzekomo odnalezione niedawno pamiątki po majorze Karolu Pniaku. Gdy jednak badacz-amator i przyjaciel rodziny pilota jaworznianina ukazał wnętrze swojej teczki, ironiczny uśmiech zniknął z twarzy pana Mroczkowskiego, a długopis zatrzymał się w pół drogi i wypadł z dłoni…

Współpraca, jaką Grzegorzowi Tuckiemu (MDK) udało się nawiązać z Karolem Pniakiem Juniorem, zaowocowała bowiem odnalezieniem licznych zdjęć, dokumentów, odznaczeń czy nawet książki lotów polskiego pilota. Pasjonatom lotnictwa szybko udało się zawiązać Spo-łeczny Komitet Pamięci majora Pilota Karola Pniaka. Dodatkowo sprzyjała temu niezwykła okoliczność potrójnej rocznicy – 110. urodzin polskiego Asa, 40. jego śmierci oraz 80. Bitwy o Anglię, w której wziął udział jako członek RAF. W obchody bardzo chętnie i czynnie zaangażował się uznany malarz lotniczy i rzeźbiarz – Robert Firszt. Zapowiedź przedsięwzięcia można było dostrzec już w lipcu na jaworznickich przystankach – widniał na nich bowiem zaprojektowany przez limanowskiego artystę plakat.

W Krakowie natomiast ścianę Muzeum Lotnictwa przyozdobił muralem samolotu  Karola Pniaka.

Swoją cegiełkę – a raczej kolejne pary skrzydeł – dołożyli modelarze z jaworznickiego SieLata.

– Lotnictwo jest czymś niesamowitym – skomentował Paweł Ogarek – nawet jeśli, jak w moim przypadku, nie ma możliwości pilotowania samolotu, samo tworzenie miniatur i zgłębianie historii pierwowzorów pozwala unieść się w przestworza.

Projekt zyskał duży rozgłos. Obecnie – w dniach od 24 września do 4 października – w Miejskiej Bibliotece Publicznej w galerii ExLibris trwa wystawa „Karol Pniak – major, pilot”.

Powstała dzięki zaangażowaniu Pań Bibliotekarek – pani A. Bzowskiej, która stała się kustoszem wystawy oraz pani dyr. Moniki Rejdych, zafascynowanej postacią jaworznickiego bohatera.

Obejrzeć można związane z projektem prace Firszta, drewnianą rzeźbę „PniaK” Zbigniewa Adamczyka (MDK)oraz prezentację pamiątek po Asie polskiego lotnictwa. Oficjalny wernisaż odbył się 28 września, a wzbogacił go niezwykły akcent muzyczny, nigdy wcześniej pub-licznie niesłyszany, istniejący tylko w nutach  – Marsz 8 Dywizjonu Myśliwskiego – w wykonaniu pianisty, Marcina Guzika.

Na tym bynajmniej nie koniec. Wciąż przed nami Wielki Finał projektu. Zaplanowany jest na 10 listopada. Odbędzie się w Młodzieżowym Domu Kultury im. Jaworzniaków. Będzie miał on charakter muzealny, biograficzny, abyśmy – jak podsumowuje Krzysztof Mroczkowski – poznali Karola Pniaka nie jako wyidealizowany, niedostępny byt historyczny, lecz jako bohatera, a przede wszystkim – jako zwykłego człowieka. Przygotowywany jest również film dokumentalny o życiu kapitana wojsk polskich, majora angielskich – a może już wówczas pułkownika. Pani Maria Królikowska, szczakowska społecznica, najbardziej zaangażowana w dzieło odkurzenia pamięci o jej sąsiedzie, obiecała starania o jego pośmiertny awans. A znana jest ze skuteczności.

Może nawet uda jej się doprowadzić do nazwania jednego z jaworznickich rond imieniem Karola Pniaka?

Michał Masternak

Wystawa w Bibliotece Miejskiej w Jaworznie

Miejska Biblioteka Publiczna w Jaworznie serdecznie zaprasza do Galerii ExLibris, w której od 24 września do 4 października br. prezentować będziemy wystawę poświęconą postaci jaworznianina – Karola Pniaka. Pomysłodawcą i głównym organizatorem wydarzenia jest Społeczny Komitet Pamięci majora pilota Karola Pniaka, który tworzą mieszkańcy naszego miasta, pasjonaci lotnictwa oraz artyści. Okazją do przygotowania ekspozycji jest obchodzony w roku bieżącym jubileusz 80-lecia Bitwy o Anglię jak również 110. rocznica urodzin i 40. śmierci Karola Pniaka, uczestnika kampanii powietrznej Raf-u z 1940 r. Na wystawie zobaczą Państwo prace Roberta Firszta – artysty, malarza, rzeźbę Karola Pniaka wykonaną przez Zbigniewa Adamczyka oraz wiele zachowanych pamiątek, zdjęć i materiałów o jaworznickim pilocie.

Uroczyste otwarcie prezentacji odbędzie się 28 września o godz. 17.00 w Bibliotece Głównej. Wydarzenie uświetni występ Marcina Guzika, który wykona „Hymn Dywizjonu 308” (Lesław Szczerbiński, por. pil. – muzyka; Juliusz Baykowski, kpt. obs. – słowa).

Honorowy Patronat nad przedsięwzięciem objęli: Paweł Silbert – Prezydent Miasta Jaworznia oraz Dariusz Starzycki – Wicemarszałek Województwa Śląskiego. Wydarzenie wspierają: Młodzieżowy Dom Kultury im. Jaworzniaków w Jaworznie, Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie, Galeria Malarstwa Lotniczego Roberta Firszta. Patronat medialny: SKRZYDLATA POLSKA, EXTRA, MłoDeK,
TV MDK. Sponsorami obchodów rocznicowych są: Jaworznickie Towarzystwo Budownictwa Społecznego, Zespół Lecznictwa Otwartego w Jaworznie, Firma Fud-Men, Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej Pro-Familia-Med, Stowarzyszenie ARETE.

Robert Firszt – artysta, malarz, ur. w 1966 r. – absolwent Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych w Zielonej Górze o profilu dekorator wnętrz. Od 30 lat pracuje zawodowo jako rzeźbiarz. Jest autorem wielu realizacji rzeźbiarskich i prac znajdujących się w kolekcjach na całym świecie. Uczestniczył w wystawach rzeźby i malarstwa w kraju i za granicą – głównie w Kanadzie gdzie jako rzeźbiarz miał okazję pracować przez wiele lat. Jest czynnym pilotem szybowcowym, członkiem Aeroklubu Podhalańskiego w Małopolsce, miłośnikiem lotnictwa i jego historii. Wujek artysty – Leonard Firszt – służył w 7 Pułku Bombowców Nurkujących, latał na maszynach Tu-2 oraz Pe-2, był strzelcem pokładowym/radiooperatorem. Ulubioną techniką malarską Roberta Firszta jest akryl, ale praktykuje również malarstwo olejne. Pan Robert niezwykle czynnie i (co warto podkreślić) bezinteresownie włączył się do obchodów związanych z podtrzymaniem pamięci o mjr. pil. Karolu Pniaku. Jest autorem plakatu, który widniał na jaworznickich przystankach oraz murala, namalowanego w 2020 r. na ścianie Muzeum Lotnictwa w Krakowie, który przedstawia samolot, na którym latał Karol Pniak.

Zbigniew Adamczyk – emerytowany nauczyciel, autor rzeźby „PniaK”, wykonanej z lipowego pniaka.

Społeczny Komitet Pamięci majora Pilota Karola Pnika

W bieżącym roku obchodzimy kilka bardzo ważnych rocznic. Jedną z nich jest 80 rocznica Bitwy o Wielką Brytanię. Bitwa ta, chociaż toczona daleko od naszego kraju, została wygrana w dużej mierze dzięki udziałowi polskich lotników walczących w polskich dywizjonach myśliwskich 302 i 303 jak również pojedynczy piloci w innych dywizjonach RAF-u. Jednym z tych pilotów był Jaworznianin Karol Pniak, którego 110 rocznicę urodzin i 40 rocznicę śmierci obchodzimy w tym roku. Chcąc godnie uczcić to wydarzenie, jak również przybliżyć i utrwalić pamięć o tym niezwykłym człowieku wśród mieszkańców Jaworzna i nie tylko, powstał Społeczny Komitet Pamięci majora pilota Karola Pniaka. Inicjatywa ta skupia grupę mieszkańców Jaworzna oraz ludzi związanych zawodowo z lotnictwem i środowiska artystyczne. Wesprą nas Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie oraz Muzeum Sił Powietrznych w Dęblinie. Patronat medialny objęła redakcja ,,Skrzydlatej Polski”. Również przedstawicieli instytucji samorządowych zadeklarowali pomoc. Pojawienie się nieznanych dotąd nowych dokumentów i artefaktów pozwoli nam na stworzenie wystawy poświęconej majorowi, którą będziemy prezentować jesienią tego roku w Młodzieżowym Domu Kultury w Jaworznie. Działa już strona internetowa, gdzie na bieżąco można śledzić przygotowania do wystawy, jak również oglądać zgromadzone przez nas materiały. Powstaje film dokumentalny, będzie piękny obraz namalowany przez pana Roberta Firszta znanego artystę malarza. A najważniejszy jest fakt że nie pozwolimy, by zaginęła pamięć o Karolu Pniaku. Nie ukrywam, że liczymy na to, że nasze działania będą zauważone nie tylko w Jaworznie i okolicach, ale będą je mogli oglądać także mieszkańcy innych miejscowości.
Paweł Ogarek